در حالی جشنواره انتخاب 18 کارآفرین برتر سالجاری برگزار شد که خدمات با سهم اشتغالزایی 48.6 درصد فقط 1 نماینده برتر داشت ولی از صنعت با سهم اشتغال 32.9 درصد، 14 نفر برگزیده و معرفی شد.
در حالی طی روزهای گذشته مراسم معرفی و انتخاب کارآفرینان برتر سال 89 برگزار شد که 14 سهم برتر کارآفرینی به صنعت، 3 سهم به کشاورزی و فقط 1 سهم به خدمات اختصاص یافت.
خدمات مقام اول اشتغالزایی، مقام آخر کارآفرینی
بر اساس این گزارش، ابهام و نکته جالب در معرفی و انتخاب کارآفرینان برتر 89 در اینجاست که طبق آمارهای موجود مرکز آمار ایران، خدمات در سال گذشته برابر با 48.6 درصد از کل اشتغال کشور را ایجاد کرد و پس از آن صنعت با 32.9 و سپس کشاورزی با 18.5درصد سهم اشتغالزایی قرار گرفته است. بنابراین انتظار این بود که خدماتی سهم بیشتری نیز از کارآفرینان برتر داشته باشند و یا دست کم تعداد آنها نزدیک به صنعت و کشاورزی باشد نه نسبت 14 به 1!
نکته حائز اهمیت دیگر این است که دبیرخانه انتخاب کارآفرینان برتر سالجاری در وزارت کار دقیقا برعکس آمارهای اشتغالزایی خدمات، صنعت و کشاورزی و بدون توجه به آن مبادرت به انتخاب و معرفی کارآفرینان برتر کرده است؛ چرا که بر اساس انتخاب وزارت کار، سهم کارآفرینی صنعت با سهم اشتغال 32.9 درصد در 88 معادل 82 درصد، سهم بخش کشاورزی با اشتغالزایی 18.5 درصدی در سال گذشته معادل 17.6 درصد و سهم خدمات با اشتغالزایی 48.6 درصد سال گذشته فقط 0.5 درصد است.
82 درصد کارآفرینی برتر به صنعت رسید؛ 0.5 درصد به خدمات
گفتنی است، فعالان بازار کار و اشتغال نتیجه کارآفرینی را اشتغالزایی و ایجاد فرصتهای شغلی می دانند و اگر این دو با هم در ارتباط هستند باید نتیجه گرفت خدماتی ها سهم بیشتری در کارآفرینی و در نتیجه اشتغالزایی( بر اساس مستندات مرکز آمار ایران) داشته اند؛ هرچند صنعت به دلیل توجه بیشتر و نقش تعیین کننده در اقتصاد هر کشور مورد توجهات بیشتری باشد ولی در حال حاضر این خدمات است که در اشتغال کشور حرف اول را می زند، نه صنعت و کشاورزی.
آیا کارآفرینی با اشتغالزایی در ارتباط است؟
هم اکنون حدود 10 میلیون نفر از نیروی کار کشور در بخش خدمات شاغل هستند ولی مکانیسم ارزشیابی و انتخاب یک کارآفرین نمونه مشخص نیست چرا که به نظر نمی رسد از هزاران فعال بخش خدمات فقط 1 نفر توانسته باشد قابلیت حضور در جمع 18 کارآفرین برتر سال 89 را داشته باشد مگر اینکه به دلیل بزرگ بودن اسم صنعت و وجود امکانات و منابع مالی فراوان در این بخش، کارآفرینان آن از درجه اهمیت بیشتری نسبت به خدماتی ها علیرغم تاثیرگذاری بیشتر خدمات در ایجاد اشتغال نزد دبیرخانه انتخاب کارآفرینان برتر وزارت کار قرار گرفته باشد.
حمید حاج اسماعیلی عضو کمیته دفاع از انجمن های صنفی کارگری سراسر کشور در گفتگو با مهر با بیان اینکه به لحاظ اقتصادی صنعت و کشاورزی نسبت به خدمات استراتژیک تر محسوب می شود، گفت: با این حال نسبت 14 به 1 صنعت به خدمات خیلی منصفانه به نظر نمی رسد.
نسبت 14 به 1 منصفانه نیست
وی با تاکید بر اینکه اشتغالزایی در خدمات به مراتب از کشاورزی و صنعت آسانتر است، اظهار داشت: رشد بخش های صنعت و کشاورزی در کنار خدمات می تواند به اشتغال پایدار و توازن اقتصادی کمک کند وگرنه رشد یک بخش و فاصله آن با سایر بخش ها بیشتر یک زنگ خطر محسوب می شود تا یک فرصت.
حاج اسماعیلی خاطر نشان کرد: اینکه صنعت و کشاورزی نتواند به رشد پایدار برسد برای کشور خوب نیست چرا که از طریق واردات بی رویه و مصرفی شدن جامعه، تولید داخل با مخاطره می شود و در این وضعیت کشور به بازار مصرف محصولات خارجی تبدیل می شود.
خاستگاه مشاغل خانگی خدمات است
وی در پاسخ به این سئوال که زمینه اصلی اشتغالزایی مدنظر در طرح مشاغل خانگی توسعه فعالیتهای خدماتی است و در این زمینه نمی توان در منازل کار کشاورزی و یا کارگاه صنعتی راه انداخت، تاکید کرد: متاسفانه طرح مشاغل خانگی از ابتدا نیز اشتباه بود و نیازی هم به طرح در مجلس و گرفتن وقت نمایندگان نداشت چون قابل اجرا نیست.
این فعال کارگری بیان داشت: بهتر است هزینه هایی که برای ایجاد ستاد مشاغل خانگی و راه اندازی این طرح خواهد شد را به توسعه ظرفیتهای موجود اشتغال اختصاص یابد. اینکه اجرای مشاغل خانگی در کشورهای دیگر را ملاک اجرا در ایران قرار دهیم اشتباه است چرا که شرایط ما با سایر کشورها متفاوت است.
ابهامات مشاغل خانگی
 به گفته حاج اسماعیلی، چگونه می توان بر اجرای صحیح مشاغل خانگی آن هم در منازل به ویژه در پایتخت نظارت کرد؟ چگونه باید بر عدم داد و ستد و عرضه محصولات تولیدی در منازل نظارت کرد؟ با چه مکانیسمی باید از لطمات احتمالی به اساس خانواده ها در برابر انجام کارهای تولیدی محافظت کرد؟
وی تاکید کرد: اجرای مشاغل خانگی به دلیل مسائل ذکر شده هیچ تاثیری در کاهش نرخ بیکاری و اشتغالزایی ندارد؛ در شهرستانها که مشکل زمین و امکانات به دلیل کمتر بودن جمعیت وجود ندارد اجرای طرح شاید موثر واقع شود ولی در تهران و شهرهای بزرگ گزینه مناسبی برای اشتغالزایی نیست.